دوزمـــــه (به فارسي: كنار هم چيده شده)
اين غذا يكي از غذاهاي اصيل آذري/تركي است كه به همراه نان سرو ميشود و من عاشق رنگ و روي شاد اين غذا هستم.
"دوزمه" مزه اي شبيه به تاس كباب دارد ولي به اندازه تاس كباب حالت آب پز و نرم ندارد و كمي زير دندان مي آيد و همچنين به اندازه تاس كباب آبكي نيست.
اين غذاي خوشمزه و آسان را از مادر عزيزم " پري خانم" ياد گرفته ام، كه ايشان نيز به نوبه خود از مادر عزيزشان (آنا) ياد گرفته بودند و آناي خدابيامرز نيز از مادرشان "ملك خانم" يادگرفته بودند. چون طرز پخت اين غذاي سالم طي نسلها از مادر به دختر رسيده است و نظر به اينكه بنده دختري ندارم، پس طرز تهيه آن را در اختيار شما عزيزان قرار مي دهم. گرچه آذريهاي عزيز اين غذا را بلدند، ولي شايد به درد ساير دوستان عزيز بخورد.
اين غذا بهتر است در ظرف مستطيلي و يا مربعي شكل تهيه شود تا چيدنش آسانتر باشد و مرتب تر ديده شود. ولي اين بار چون فقط دو نفر بوديم و ظرف مستطيلي يا مربعي كوچك نداشتيم، از اين ظرف استفاده كردم.
مواد لازم:
گوشت چرخ كرده: 300 گرم
بادمجان: دو عدد
سيب زميني: دو عدد
گوجه فرنگي: دو عدد
پياز كوچك جهت رنده كردن درون چرخ كرده: يك عدد
پياز كوچك جهت حلقه اي كردن داخل غذا: دو عدد
فلفل سبز (چارلستون استفاده كردم): يك عدد
نمك، فلفل، زرچوبه، ادويه كاري براي داخل چرخ كرده: به ميزان لازم
مواد لازم براي سس:
نمك، فلفل، ادويه كاري، زعفران، روغن و رب: به ميزان لازم
طرز تهيه
1- يك عدد پياز كوچك را رنده كرده و آبش را مي گيريم.
2- سپس به گوشت چرخ كرده مي افزائيم.
3- نمك، فلفل، زرچوبه، كاري را اضافه كرده و خوب ورز مي دهيم و در يخچال قرار مي دهيم تا خودش را بگيرد.
4- سيب زميني، بادمجان و پياز را پوست مي گيريم. سيب زميني را به صورت نازك تر و بادمجان را به صورت كلفتتر و پياز را به صورت متوسط حلقه اي مي كنيم. (در تصويري فوق مشغول صحبت بودم و به صورت اشتباهي سيب زميني را دو بار برش زدم).
5- گوجه فرنگي را حلقه اي برش مي زنيم.
6- اكنون دستمان را خيس مي كنيم و يك قاشق از چرخ كرده را به شكل دايره هاي كوچك در مي آوريم. (البته اين كار را تك به تك انجام دهيد).
7- اكنون درون يك ظرف ترجيحاً پيركس (بهتر است مستطيلي باشد) يك حلقه سيب زميني، گوجه فرنگي، بادمجان، گوشت چرخ كرده و پياز را كنار هم ميچينيم. دوباره مواد را ميچينيم و دوباره دستمان را خيس كرده و چرخ كرده را به شكل دايره اي در آورده و مجدداً مي چينيم.
8- اين كار را آنقدر ادامه مي دهيم تا ظرف پر شود.
9- در انتها فلفل حلقه شده را روي مواد ميريزيم، تا همه مواد را طعم دار كند.
10-با نمكدان مقداري نمك روي مواد مي پاشيم.
11-اكنون درون كاسه اي، مقداري آب، رب گوجه فرنگي، نمك، فلفل،ادويه كاري، زعفران و روغن را ريخته، روي حرارت قرار مي دهيم تا چند جوشي بزند و خوشرنگ شود. بهتر است كه ميزان روغن كم نباشد.
12-سپس سس رقيق را روي "دوزمه" ميريزيم.
13-ظرف را در فر از قبل گرم شده با دماي 200 درجه سانتي گراد به مدت 45 دقيقه الي يك ساعت مي پزيم. (البته دقت كنيد چون فر تا فر فرق مي كند)
14-وقتي مواد آبش را كشيد و با چنگال تست كرديد و ديديد كه مواد كاملاً پخته است، غذا آماده سرو مي باشد.
15-نوش جان.
نكات:
1- سيب زميني بهتر است نازك حلقه شود تا كاملاً بپزد و داخلش خام نماند.
2- مي توانيد بادمجانها را پوست نگيريد و همراه با پوستش حلقه كنيد. آن شكلي هم خوشمزه است.
3- بهتر است بادمجان كلفتتر حلقه شود تا حين پختن درون فر خيلي خشك و مچاله نشود و به مقدار زياد زير دندان بيايد.
4- بهتر است چرخ كرده در كنار بادمجان قرار بگيرد، اين باعث خوشمزه تر شدن بادمجان و گوشت مي گردد.
5- بهتر است سيب زميني در كنار گوجه فرنگي و پياز قرار بگيرد. گوجه فرنگي سبب خوشرنگ و نرم شدن سيب زميني و پياز سبب خوش عطر تر شدن آن مي گردد.
6- براي گياهي شدن اين غذا، مي توان آن را بدون گوشت چرخ كرده و يا با سويا تهيه كرد.
7- اين غذا را مي توان درون قابلمه و روي حرارت اجاق نيز تهيه كرد.
8- مي توان از چند حبه سير درون مواد استفاده كرد. البته من استفاده نميكنم.
9- به جاي ادويه كاري از هر ادويه اي مي توان استفاده كرد. در قديم از پودر كاكوتي خشك كه به تركي كهليك اوتي يا ككليك اوتي (به فارسي به معني علف كبك) ناميده مي شود، استفاده مي كردند. مزه آن به مزه آويشن و نيز Oregano نزديك است.
پي نوشت: پنجشنبه نهم خرداد ماه 1392 ساعت 10:20
اين عكس را الان در آرشيو عكسهام ديدم، مال پارساله. دوزمه اغلب به اين شكل چيده ميشه، حالا چه به صورت عرضي و چه طولي.
